Uber อ่วม! ศาลสั่งจ่าย 8.5 ล้านดอลลาร์ คดีคนขับล่วงละเมิดทางเพศ: จุดเปลี่ยนสำคัญของพันกว่าคดีที่จ่อคิว
คณะลูกขุนในสหรัฐฯ มีคำตัดสินให้ Uber ต้องชดใช้ค่าเสียหายเป็นเงินกว่า 8.5 ล้านดอลลาร์ (ประมาณ 300 ล้านบาท) ให้กับผู้โดยสารหญิงรายหนึ่งที่ถูกคนขับขืนใจ ซึ่งคำตัดสินนี้เปรียบเสมือน "โดมิโนตัวแรก" ที่อาจส่งผลกระทบต่อคดีในลักษณะเดียวกันอีกหลายพันคดีที่รอจ่อคิวฟ้องบริษัทอยู่ครับ
เบื้องหลังของคดี "Jaylynn Dean"
ย้อนกลับไปในปี 2023 คุณ Jaylynn Dean ได้ยื่นฟ้อง Uber โดยระบุว่าเธอถูกคนขับล่วงละเมิดในช่วงปลายปี 2022 ซึ่งประเด็นที่เธอฟ้องคือ Uber ล้มเหลวในการป้องกันเหตุร้าย ทั้งที่โฆษณามาตลอดว่าเป็นบริการที่ "ปลอดภัย"
จุดที่น่าสนใจคืออะไร?
- ศาลมองว่า Uber ต้องรับผิดชอบเพราะคนขับถือเป็น "ตัวแทนโดยพฤตินัย" (Apparent Agent) ของบริษัทในขณะเกิดเหตุ
- แต่ศาล "ไม่ได้" ตัดสินว่า Uber ประมาทเลินเล่อหรือระบบแอปมีข้อบกพร่อง (Design Defects) และไม่ได้สั่งลงโทษในเชิงสัญลักษณ์ (Punitive Damages) ตามที่ทนายขอไปถึง 144 ล้านดอลลาร์
ทำไมคดีนี้ถึงสำคัญนัก?
นักกฎหมายเรียกคดีนี้ว่าเป็น "Bellwether Trial" หรือคดีนำร่องครับ ปัจจุบันมีคดีลักษณะเดียวกันนี้รวมกลุ่มฟ้อง (Consolidated) อยู่ในศาลรัฐบาลกลางกว่า 3,000 คดี คำตัดสินนี้จึงเป็นเหมือนเครื่องชี้วัดว่า "ทิศทางลม" จะไปทางไหน ถ้าคดีที่เหลือผลออกมาคล้ายกัน Uber อาจต้องควักกระเป๋าจ่ายรวมกันเป็นหมื่นล้านดอลลาร์เลยทีเดียว
มุมมองจากฝั่ง Uber
แน่นอนว่า Uber ไม่ยอมง่ายๆ ครับ ทางโฆษกของ Uber ออกมาบอกว่า "คณะลูกขุนยกฟ้องประเด็นความประมาทเลินเล่อและระบบความปลอดภัยที่บกพร่อง ซึ่งพิสูจน์ว่า Uber ลงทุนมหาศาลกับความปลอดภัยอย่างรับผิดชอบแล้ว" และพวกเขากำลังเตรียมยื่นอุทธรณ์ต่อไป
สถิติที่น่าตกใจ
แม้ Uber จะพยายามเข็นฟีเจอร์ความปลอดภัยออกมาเพียบ (เช่น ปุ่มอักเสียง, เช็คประวัติคนขับทุกปี หรือเลือกคนขับผู้หญิง) แต่ตัวเลขรายงานความปลอดภัยของบริษัทเองระบุว่า
- ในปี 2017-2018 มีรายงานการล่วงละเมิดทางเพศสูงถึง 5,981 ราย
- รายงานล่าสุดปี 2021-2022 ตัวเลขลดลงเหลือ 2,717 ราย
- Uber ย้ำว่า 99.9% ของการเดินทางนั้นปลอดภัยไร้ปัญหา
ผมมองว่าเรื่องนี้สอนอะไรเรา?
ในโลกยุค Digital Economy ที่บริษัทเทคโนโลยีพยายามทำตัวเป็นแค่ "ตัวกลาง" (Platform) เพื่อเลี่ยงความรับผิดชอบในฐานะนายจ้าง แต่คำตัดสินนี้กำลังบอกว่า "ถ้าคุณได้เงินจากบริการนั้น คุณจะปัดความรับผิดชอบต่อความปลอดภัยของผู้ใช้ไม่ได้" ต้องรอดูกันครับว่าการอุทธารณ์ของ Uber จะสำเร็จไหม เพราะถ้าแพ้อีก นี่จะเป็นบรรทัดฐานใหม่ที่กระทบไปถึง Lyft และแอป Ride-sharing ทั่วโลก รวมถึงในไทยเราด้วยที่ต้องเข้มงวดเรื่องคัดกรองคนขับให้มากขึ้นกว่าเดิมครับ
#DRKRIT drkrit.com #กระแสไอที #ข่าวไอที #ไทยสมาร์ทซิตี้
